En Güzel Şiir Kitapları: Nâzım Hikmet Bütün Şiirleri

Nazım Hikmet Bütün Şiirleri şairin eserlerini tek bir çatı altında toplayan eşsiz bir kaynak eser!

En Güzel Şiir Kitapları listesinde zirveye oynayan bir kitap mı arıyorsunuz? Tadını çıkara çıkara okuyacağınız bir eser? Bir de Nazım Hikmet şiirleri okumaktan hoşlanıyorsanız;

Nazım Hikmet Bütün Şiirleri kitabına kütüphanenizde yer ayırmayı ihmal etmeyin!

1 Nazım Hikmet kimdir?

Nazım Hikmet kimdir sorusuna elimdeki kitabın [1] ilk sayfasında ve bundan bir zaman önce okuduğum “Nazım Hikmet Aydınlığı” [2] isimli bir kitapta şöyle bir cevap buldum:

14 Ocak 1902 Selanik doğumlu şair, şiir yazmaya 1914 yılında ‘Hâlâ Servilerde Ağlıyorlar mı? isimli ilk şiiriyle başlar. 1919 yılında Bahriye Mektebi’ni bitirir. Sağlık kurulunun kararıyla 1920 yılında askerlikten çıkartılır. 

Ocak 1921’de Milli mücadeleye katılmak için Anadolu’ya geçer. Cepheye gönderilmez, Bolu’da öğretmenlik yapar. Eylül 1921’de Batum üzerinden Moskova’ya gider, Doğu Emekçileri Üniversitesi’nde (KUTV) öğrenim görür.

Burada özgür, yeni bir şiir dili geliştirmeye başlar. 1924’te Türkiye’ye döner ve bir yıl sonra tekrar Moskova’nın yolunu tutar. 1928 yılında Türkiye’ye dönmesiyle bir süre tutuklu kalır. İlk şiir kitabı olan Güneşi İçenlerin Türküsü 1928 yılında Bakü’de yayımlanır.

1929 yılında İstanbul’da basılan “835 Satır” edebiyat çevrelerinde bir hayli dikkat çeker. 1933 ve 1937’de örgütsel faaliyetleri sebep gösterilerek bir süreliğine tutuklu kalır. Orduyu ve donanmayı isyana teşvikten 1938 yılında 28 yıl 4 ay hapis cezasına çarptırılır.

1938’den 1950’ye kadar aralıksız cezaevlerinde kaldığı dönemde “Memleketimden İnsan Manzaraları” ve “Kuvayı Milliye Destanı” gibi ölümsüz eserlerini yazar.

1950’de çıkan Genel Af Yasası’ndan yararlanarak özgürlüğüne kavuşur. 17 Haziran 1951’de, 49 yaşındayken askere alınmak isteyince, hakkında verilen bu kararı hayatına yönelik bir tehdit olarak görmesi nedeniyle tekrar Moskova’ya gider.

Kısa bir zaman sonra, 25 Temmuz 1951’de Bakanlar Kurulu kararıyla Türk vatandaşlığından çıkartılır. Bir yandan ona ünlü “Vatan Haini” şiirini yazdıran vatan hainliğiyle suçlanırken diğer yandan da Dünya Barış Konseyi’nin “Dünya Barış Ödülü”nü alır.

Yapıtları 1938’den 1965 yılına kadar Türkiye’de yasaklı kalır. Yasaklama yılları ülkedeki “Tek Parti”, “Demokrat Parti”, “12 Mart”, “12 Eylül” dönemlerine denk gelir.

3 Haziran 1963’te Moskova’da yaşadığı evde hayata gözlerini yuman şair, yine aynı şehirde Novodeviçiy Mezarlığı’na defnedilir.

UNESCO, şairin doğumun 100. yılı olan 2002 senesini “Uluslararası Nazım Hikmet Yılı” ilan etmiştir [1], [2].

2 Nazım Hikmet Bütün Şiirleri – Giriş

Nazım Hikmet Kendi Sesinden Şiirler kitabını okumuş ve üzerine birkaç satır yazmıştım. Daha sonra araya İlber Ortaylı‘nın Avrupa ve Biz isimli kitabı girdi ve hemen akabinde şairin eserlerinden oluşan Nazım Hikmet Bütün Şiirleri isimli kitaba başladım.

Söz konusu bir şiir kitabı olduğundan, öyle tek solukta değil de, tadını çıkara çıkara okumak istedim. Gece yatmadan, gün arası vakit buldukça, Viyana’nın o muazzam kafelerinden birinde smokinli şık bir garsonun getirdiği bir kahve eşliğinde, metro yolculuklarında…

nazım hikmet bütün şiirleri

Nazım Hikmet Bütün Şiirleri. Fotoğraf: © Muratcan Gümüş

Derken kitabı yaklaşık iki ayda bitirdim. Tadı hâlâ damağımda kalan ise, masa ve sandalyelerimizi Tuna Nehri kıyısına atarak kurduğumuz seyyar kafemizde bir tarafandan suda sağa sola süzülen kuğuları seyrederken, diğer taraftan da güzel şiirler okumak oldu.

Elimdeki kitap 12. baskıdan. Koruyucu karton bir kap içerisinde geliyor. 2100 sayfa. Yapı Kredi Yayınları’ndan.

3 Nazım Hikmet Bütün Şiirleri hakkında

nazım hikmet bütün şiirleri

Nazım Hikmet Bütün Şiirleri. Tuna Nehri, Viyana, Eylül 2016. Fotoğraf: © Muratcan Gümüş

Kitabın adından da anlaşıldığı üzere şairin tüm şiirleri tek bir kitapta okuyucuyla buluşturulduğundan neredeyse 2100 sayfalık bir eseri elinizde tutacaksınız.

Her ne kadar Bütün Şiirleri isimli kitabın içeriğini çok beğenmiş olsam da, Tuna Nehri kıyısında çektiğim ve yukarıda sizinle de paylaştığım fotoğrafta da görüldüğü üzere, bu kadar eseri bir kitapta toplamanın da bir bedeli olmuş elbet.

İnce kâğıt kullanıldığından, siz bir sayfadaki şiiri okurken arka sayfadaki şiir bir hayli belli olmakta. Bu olay şahsen beni ilk başlarda biraz rahatsız etmiş olsa da, alıştım. Ne de güzel demiş Dostoyevski; “İnsan her şeye alışan bir yaratıktır”.

Sonuç olarak Bütün Şiirleri harika bir kitap, kütüphanemde bulunmasından zevk duyduğum temel eserlerden biri.

4 Nazım Hikmet Bütün Şiirleri – Alıntılar

Değişmedim

değişemem 

Havvanın çırılçıplaklığına 

meşin kasketli meşin ceketli karımı! 

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 53)


Ben yanmasam 

sen yanmasan

biz yanmasak, 

nasıl

çıkar

karan-

-lıklar

aydın-

-lığa.. 

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 205)


KALBİNİ BUNALTAN 

BU DÖRT DUVAR MI?

ÖLÜMDEN ÖTEYE KÖY VAR MI? → Türkiye’de ağır abilerden duymaya alıştığımız bu sözün kaynağını da böylece öğrenmiş olduk.

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 217) 


Ne köprü altında yatan,

 ne de atlas yakalı sarhoş sofralarında 

saz çalıp Arabistan fıstığı satan-

-ların 

şairiyim;

topraktan ateşten ve demirden

hayatı yaratan-

-ların

şairiyim

ben.

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 414)


Ölüm

bir ipte sallanan bir ölü. 

Bu ölüme bir türlü

razı olmuyor gönlüm.

Fakat

emin ol ki sevgili;

zavallı bir çingenenin 

kıllı, siyah bir örümceğe benzeyen eli

geçirecekse eğer ipi boğazıma,

mavi gözlerinde korkuyu görmek için

boşuna bakacaklar

Nâzıma!

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 420)


TÜRK KÖYLÜSÜ

Topraktan öğrenip 

kitapsız bilendir,

Hoca Nasreddin gibi ağlayan

Bayburtlu Zihni gibi gülendir.

.

.

.

O, “Yunus’u biçâredir,”

baştan ayağı yâredir,”

ağu içer su yerine.

Fakat bir kerre bir derd anlayan düşmesin önlerine

ve bir kerre vakterişip:

“— Gayrık yeter!….”

demesinler.

Ve bir kerre dediler mi :

“İsrafil surunu urur

mahlukat yerinden durur” ,

toprağın nabzı başlar

onun nabızlarında atmağa.

Ne kendi nefsin korur

ne düşmanı kayırır,

“Dağları yırtıp ayırır, 

kayaları kesip yol eyler âbıhayat akıtmağa…”

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 658)


bu dağlar ne dağları

bizim dağlara benziyor,

adamı da… Eli ayağı, gözü kaşı var

ama velosipetli (bisikletli). 

Bizimkiler velosipetsiz,

bitli.

(Nazım Hikmet Bütün Şiirleri, s. 1658)

5 Kaynakça

[1] Yapı Kredi Yayınları. Nazım Hikmet Bütün Şiirleri. 12. baskı. Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, Mayıs 2016. 

[2] Ö. Yağcı. Nazım Hikmet Aydınlığı. 1. baskı. Berfin Yayınları, Haziran 2003.

Bir Yorum Var

  1. slim caps

Yorum Yap